Bà Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục TMĐT và Kinh tế số (Bộ Công thương) cho biết, theo Luật TMĐT có hiệu lực từ 1/7/2026, người bán hàng trên nền tảng TMĐT phải được xác thực, định danh. Thông tin định danh được thống nhất với mã số thuế và số căn cước công dân. Người bán cũng phải sử dụng tài khoản thanh toán chính chủ của cá nhân, hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp để thực hiện giao dịch. Dữ liệu người bán, người mua, giao dịch, thanh toán, logistics và hàng hóa được yêu cầu lưu trữ theo quy định, đồng thời tăng cường kết nối, chia sẻ với các cơ quan quản lý nhà nước. “Dữ liệu là nền tảng quan trọng để giám sát thị trường, phát hiện vi phạm và xây dựng môi trường thương mại điện tử minh bạch” - bà Oanh nói.
Theo quy định tại Luật Quản lý thuế 2025, trường hợp bán trên các sàn TMĐT có chức năng đặt hàng trực tuyến và chức năng thanh toán (ví dụ Shopee, Tiktok Shop…), chủ quản nền tảng TMĐT, nền tảng số khác (trong nước hoặc nước ngoài) có trách nhiệm khấu trừ, khai thay và nộp thay số thuế đã khấu trừ của hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh; Nếu bán trên nền tảng không có chức năng thanh toán (ví dụ Facebook, Zalo…), cá nhân, hộ kinh doanh phải trực tiếp khai thuế, tính thuế và nộp thuế theo quy định (điểm b khoản 4 điều 13 Luật Quản lý thuế 2025).
Thuế phải nộp bao gồm: thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân, các loại thuế khác tùy ngành hàng/dịch vụ. Tỷ lệ thuế xác định theo doanh thu, áp dụng các mức khác nhau cho từng loại giao dịch hàng hóa, dịch vụ.
Tuy nhiên cũng có hộ kinh doanh thắc mắc rằng, khi kinh doanh online có nhiều đơn hàng bị trả lại hoặc huỷ, như vậy việc tổng hợp tiến tới lập hoá đơn để thực hiện nghĩa vụ thuế ra sao?
Theo Phó cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn, quy định về lập hóa đơn khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ chỉ áp dụng đối với doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh thuộc đối tượng bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử, chứ không áp dụng cho tất cả.
Trước những băn khoăn của nhiều hộ kinh doanh về việc phải lập hóa đơn đối với cả những đơn hàng bị hủy hoặc khách trả lại, ông Sơn khẳng định, đối với các đơn hàng chưa được xác nhận là giao dịch hoàn thành thì chưa phải lập hóa đơn điện tử. Chỉ khi giao dịch được xác nhận hoàn tất thì người bán mới thực hiện lập hóa đơn theo quy định. Đây là điểm mới của chính sách nhằm tạo thuận lợi hơn cho hoạt động kinh doanh trên sàn TMĐT và giảm bớt vướng mắc cho hộ, cá nhân kinh doanh.
Ngành Thuế đang hướng tới mô hình “một dữ liệu phát sinh, nhiều mục đích sử dụng”, trong đó mỗi giao dịch chỉ cần được ghi nhận một lần nhưng có thể phục vụ đồng thời nhiều nghiệp vụ như xác định doanh thu, tiến tới xác định chi phí, tính nghĩa vụ thuế và hỗ trợ lập hóa đơn điện tử.
Đây cũng là cơ sở để triển khai mô hình tờ khai thuế gợi ý, giúp giảm tối đa thao tác thủ công, hạn chế việc người nộp thuế phải nhập liệu nhiều lần.
Mới đây, hộ kinh doanh Nguyễn Thị Phương Thanh (phường Hà Đông, Hà Nội) kiến nghị miễn xuất hóa đơn đối với nhóm bán hàng trên sàn TMĐT có chức năng thanh toán, khi doanh thu đã được quản lý. Trước mắt, có thể giãn thời gian phải xuất hóa đơn đến hết năm 2026 để cùng xem xét và đánh giá hiệu quả.
Về nội dung này, Cục Thuế cho biết, Điều 26 Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 ngày 10/12/2025 quy định về hóa đơn điện tử. Khoản 1 Điều 4; điểm c và điểm d khoản 1 Điều 6; Điều 7; điểm c khoản 1 Điều 17 và khoản 2 Điều 19 Nghị định số 254/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ quy định về nguyên tắc lập, quản lý, sử dụng hóa đơn, chứng từ; đối tượng sử dụng hóa đơn điện tử; trường hợp không phải sử dụng hóa đơn điện tử; quyền của tổ chức, cá nhân bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ và trách nhiệm của tổ chức được ủy nhiệm lập hóa đơn điện tử.
Khoản 2, Điều 1, Nghị định số 141/2026/NĐ-CP ngày 29/4/2026 của Chính phủ quy định về việc sử dụng hóa đơn điện tử của hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.
Căn cứ các quy định trên, pháp luật quản lý thuế hiện hành quy định hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên 1 tỷ đồng thuộc đối tượng áp dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế, hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.
Cục Thuế cho biết hiện cũng nhận được phản ánh vướng mắc về việc xuất hóa đơn của hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trên sàn TMĐT và đang nghiên cứu để trình cấp có thẩm quyền xem xét giải pháp phù hợp.
