
Bà Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) - Ảnh: ĐỨC THIỆN
Ngày 3-9, tại TP.HCM, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) phối hợp cùng TikTok Shop chính thức công bố sáng kiến mang tên “Beyond Vietnam - Hàng Việt Cất Cánh”, hướng đến mục tiêu đưa sản phẩm Việt thâm nhập sâu vào các thị trường tỉ dân bằng mô hình thương mại điện tử khám phá (Discovery E-commerce).
Hàng Việt chủ động "được khám phá"
Xuất khẩu truyền thống hay thương mại điện tử tìm kiếm trước đây thường đối mặt với một “bức tường” vô hình là rào cản nhận diện. Người mua nước ngoài chỉ gõ từ khóa nếu họ đã biết đến thương hiệu, điều mà phần lớn doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) của Việt Nam còn rất yếu và thiếu kinh phí tiếp thị.
Thế nhưng sự bùng nổ của mô hình thương mại khám phá đang đảo chiều cuộc chơi. Thay vì phụ thuộc vào kệ hàng siêu thị hay danh mục tìm kiếm khô khan, sản phẩm có thể tiếp cận người tiêu dùng thông qua video ngắn, livestream và các nhà sáng tạo nội dung bản địa.
Khi đó một gói phở ăn liền, một hũ gia vị hay món đồ thủ công mỹ nghệ có thể được thử nghiệm trực tiếp, kể câu chuyện về xuất xứ, hương vị và dẫn thẳng tới quyết định mua hàng chỉ trong vài thao tác.
Bà Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương), đánh giá dư địa để doanh nghiệp nội địa tận dụng thương mại điện tử tiếp cận thị trường quốc tế còn rất lớn. "Với thương mại khám phá, doanh nghiệp có thể chủ động tạo ra nhu cầu, kể câu chuyện thương hiệu và tiếp cận những tệp khách hàng mới thông qua nội dung" - bà Oanh nhấn mạnh.
Không gian nghìn tỉ USD tại Mỹ và Trung Quốc
Trong giai đoạn đầu, sáng kiến sẽ tập trung hỗ trợ doanh nghiệp "đánh thẳng" vào hai thị trường tiêu dùng lớn bậc nhất thế giới là Mỹ và Trung Quốc.
Tại Mỹ, TikTok sở hữu hơn 200 triệu người dùng. Khảo sát từ TikTok Shop và GlobalData chỉ ra rằng có tới 2/3 người dùng trên nền tảng tại Mỹ từng khám phá những thương hiệu mà trước đó họ chưa từng nghe tên. Đáng chú ý, 72% các thương hiệu mới này thuộc nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ, và gần 90% người dùng quyết định móc hầu bao mua sản phẩm chỉ trong vòng 1 tháng sau khi nhìn thấy lần đầu.
Trong khi tại Trung Quốc, mua sắm qua livestream đã trở thành thói quen đại chúng. Dữ liệu từ Sách trắng 2025 của cơ quan quản lý Trung Quốc cho thấy quy mô giao dịch qua livestream tại nước này đã vượt 5.000 tỉ nhân dân tệ (khoảng 740 tỉ USD), chiếm xấp xỉ 1/3 tổng doanh số bán lẻ trực tuyến với 660 triệu người dùng.
Bà Trần Thị Tân, Giám đốc trách nhiệm xã hội và hợp tác chiến lược của TikTok Shop, chia sẻ nhiều nhà bán hàng Việt Nam đã tôi luyện kỹ năng làm nội dung, livestream rất tốt trong nước. Mục tiêu của chương trình là biến những kỹ năng số này thành "vũ khí xuất khẩu" khi bước ra sân chơi toàn cầu.