Cựu bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov (trái) và Ngoại trưởng Andrii Sybiha (phải) của Ukraine mất chức mà không có thông báo hợp pháp nào về người thay thế - Ảnh: AFP
Theo báo Kyiv Independent, trong suốt ngày 17-7, hai bộ quan trọng bậc nhất thời chiến của Ukraine là Bộ Quốc phòng và Bộ Ngoại giao đã rơi vào cảnh không có người lãnh đạo hợp pháp.
Tình thế oái oăm của Nội các Ukraine
Tình thế oái oăm này bắt đầu từ ngày 16-7, khi Quốc hội Ukraine phê chuẩn nội các mới do Thủ tướng Sergiy Koretskyi đứng đầu. Theo luật Ukraine, ngay thời điểm đó, cả Ngoại trưởng Andrii Sybiha lẫn Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov đều đương nhiên mất chức.
Thông lệ là việc bổ nhiệm người kế nhiệm phải diễn ra ngay sau đó. Ban đầu, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky được cho là sẽ đề cử ông Sybiha tiếp tục làm ngoại trưởng, còn Bộ trưởng Nội vụ Ihor Klymenko sang làm bộ trưởng quốc phòng.
Tuy nhiên giữa làn sóng phản đối việc sa thải ông Fedorov, ông Zelensky đã không đệ trình ứng viên lãnh đạo Bộ Quốc phòng nào lên quốc hội. Trong khi vì một lý do chưa rõ, ông cũng không đề cử ông Sybiha tiếp tục làm ngoại trưởng.
Đáng chú ý, ngày 16-7, ông Zelensky tuyên bố đã chỉ định quyền giám đốc Cục An ninh (SBU) Yevhen Khmara làm quyền bộ trưởng.
Tuy nhiên, theo luật Ukraine, tổng thống không có thẩm quyền bổ nhiệm chức vụ này. Việc bổ nhiệm quyền bộ trưởng phải thuộc về Nội các. Do đó, việc ông Zelensky bổ nhiệm ông Khmara là bất hợp pháp.
Sang ngày 17-7, ông Zelensky dường như thừa nhận vướng mắc khi cho biết đã bàn với ông Koretskyi về nhân sự quyền lãnh đạo hai bộ, phần nào cho thấy tuyên bố ông đưa ra hôm trước là quá vội vàng.
Trong lúc chờ Nội các quyết định, Bộ Quốc phòng Ukraine về mặt pháp lý do Thứ trưởng thứ nhất Oleksii Viskub tạm điều hành.
Tình huống càng khó xử ở Bộ Ngoại giao. Do ghế thứ trưởng thường trực cũng đang bỏ trống, bộ này lúng túng chưa rõ ai sẽ điều hành công việc hằng ngày.
Kết quả là suốt ngày 17-7, cả bộ máy ngoại giao lẫn quốc phòng của Ukraine đều không có người đứng đầu chính thức. Tình thế chỉ được sửa sai vào tối 17-7, sau khi Nội các Ukraine chính thức bổ nhiệm ông Khmara làm quyền bộ trưởng quốc phòng và ông Sybiha làm quyền ngoại trưởng.
Thêm bổ nhiệm mới
Cựu Bộ trưởng Nội vụ Ukraine Ihor Klymenko vừa được ông Zelensky bổ nhiệm làm lãnh đạo Hội đồng An ninh và quốc phòng quốc gia - Ảnh: AFP
Cùng ngày 17-7, ông Zelensky bổ nhiệm ông Klymenko làm lãnh đạo Hội đồng An ninh và quốc phòng quốc gia. Ông Klymenko sẽ điều phối "toàn bộ các thành phần của lĩnh vực an ninh và quốc phòng", gồm cả sản xuất quốc phòng, theo Hãng tin Reuters.
Chức vụ mới của ông Klymenko trước đó do cựu bộ trưởng quốc phòng Rustem Umerov nắm giữ. Trong vai trò này, ông Umerov cũng là trưởng đoàn đàm phán hòa bình của Ukraine trong các cuộc đàm phán với Nga do Mỹ hậu thuẫn. Hiện chưa rõ ông Umerov sẽ được giao chức vụ mới hay không.
Cũng trong ngày 17-7, ông Zelensky cho biết Tập đoàn dầu khí nhà nước Naftogaz sẽ bổ nhiệm giám đốc thương mại Sergiy Fedorenko làm tổng giám đốc, thay ông Koretskyi vừa lên làm thủ tướng.
Ông Fedorenko có nhiều năm kinh nghiệm cấp cao trong ngành dầu khí, sẽ điều hành công ty trong một nhiệm kỳ cố định chưa được nêu rõ thời hạn.
