Chiều 13/11, Hội đồng xét xử (HĐXX) Tòa án Nhân dân (TAND) TP Hà Nội tuyên án sơ thẩm 3 năm tù với bị cáo Lê Đức Giang, cựu Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước, gây thất thoát, lãng phí.
Cùng tội danh, Phạm Văn Hoành, cựu Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Thanh Hóa, bị tuyên 30 tháng tù; Nguyễn Thế Hùng, cựu Trưởng Phòng Tài nguyên khoáng sản và Môi trường Thanh Hóa nhận án 26 tháng tù treo; Nguyễn Văn Tâm, cựu chuyên viên Phòng Công nghiệp Xây dựng và Khoa học Công nghệ, Văn phòng UBND tỉnh Thanh Hóa nhận 24 tháng tù treo.
Bị cáo Nguyễn Xuân Tùng, Giám đốc Công ty CP Khoáng sản Thiên An Phát bị phạt 8 năm tù về 2 tội Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên và Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng. Các bị cáo còn lại bị tuyên từ mức án treo đến 6 năm tù.
HĐXX cho biết các bị cáo đã thừa nhận hành vi phạm tội như cáo trạng truy tố, không có ý kiến về trình tự, thủ tục tố tụng.

Bị cáo Lê Đức Giang, cựu Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa tại toà.
Đối với nhóm cựu cán bộ, tòa xác định ông Lê Đức Giang, với vai trò Phó chủ tịch UBND tỉnh, đã cùng các thuộc cấp làm trái nhiệm vụ được giao trong quá trình thẩm định, tham mưu và quyết định cho phép chuyển nhượng quyền khai thác, cấp giấy phép khai thác khoáng sản tại mỏ cát số 02 cho Công ty cổ phần Khoáng sản Thiên An Phát.
Theo bản án, ông Giang là người có chức vụ cao nhất, có thẩm quyền quyết định việc cho phép chuyển nhượng và cấp giấy phép khai thác khoáng sản.
Ông Giang phải chịu trách nhiệm trước UBND tỉnh, HĐND tỉnh về các quyết định của mình, cũng như quá trình cấp phép mỏ cát. Do đó, bị cáo phải chịu trách nhiệm lớn hơn các bị cáo khác.
Đối với ông Phạm Văn Hoành, bản án xác định bị cáo chịu trách nhiệm chính trong khâu tham mưu, đề xuất cho UBND tỉnh nên phải chịu mức hình phạt cao hơn hai cựu cán bộ còn lại.
Tòa cũng ghi nhận các bị cáo đã tích cực hợp tác với cơ quan điều tra, thành khẩn khai báo, thừa nhận sai phạm, tự nguyện khắc phục hậu quả và nộp lại toàn bộ số tiền hưởng lợi bất chính.
Theo cáo trạng, năm 2012, UBND tỉnh Thanh Hóa cấp phép cho doanh nghiệp tư nhân Hùng Mạnh khai thác cát tại mỏ số 02, xã Thiệu Tân, huyện Thiệu Hóa (cũ), với trữ lượng 634.831m³.
Sau đó, quyền khai thác mỏ được chuyển cho Công ty cổ phần xây dựng và thương mại Thanh Tâm (gọi tắt là Công ty Thanh Tâm). Đến cuối năm 2022, tổng sản lượng đã khai thác tại mỏ là 533.588,44m³, trữ lượng còn lại được xác định là 101.242,56 m³ cát ở thể tự nhiên.
Tháng 9/2022, Nguyễn Thị Tâm, Giám đốc Công ty Thanh Tâm, thỏa thuận chuyển nhượng quyền khai thác mỏ cho các cổ đông Công ty Cổ phần Khoáng sản Thiên An Phát.
Theo tài liệu điều tra, hợp đồng chuyển nhượng ghi giá trị hơn 2,59 tỷ đồng, trong khi giá trị thực tế các bên thỏa thuận, thống nhất là 62 tỷ đồng.
Sau khi ký hợp đồng, Nguyễn Xuân Tùng, đại diện Công ty Cổ phần Khoáng sản Thiên An Phát, thông qua quan hệ cá nhân đã gặp ông Lê Đức Giang, khi đó là Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, đề nghị tạo điều kiện trong quá trình làm thủ tục chuyển nhượng quyền khai thác mỏ.
Ông Giang đồng ý rồi chỉ đạo Sở TN&MT cùng các đơn vị liên quan giải quyết hồ sơ cho Công ty Cổ phần Khoáng sản Thiên An Phát sai quy định.
Cơ quan tố tụng xác định trữ lượng được cấp phép vượt trữ lượng còn lại đã được phê duyệt là 46.051,44 m³ cát ở thể tự nhiên, tương đương 51.807,88 m³ cát ở thể nở rời.
Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự tỉnh Thanh Hóa xác định lượng cát cấp phép vượt trữ lượng tại thời điểm ngày 20/12/2022 có giá trị hơn 5,1 tỷ đồng.
Cũng theo cáo trạng, sau khi được cấp phép, Nguyễn Xuân Tùng đã nhiều lần tặng quà lễ, tết cho các cán bộ. Trong đó, Phó Chủ tịch Lê Đức Giang nhận 180 triệu đồng; Phạm Văn Hoành 60 triệu đồng; Nguyễn Thế Hùng 35 triệu đồng và Nguyễn Văn Tâm 20 triệu đồng.
Ở hành vi vi phạm quy định về khai thác tài nguyên, cáo trạng nêu từ năm 2023 - 2025, Công ty Cổ phần Khoáng sản Thiên An Phát đã khai thác hơn 582.000 m³ cát nhưng tổng trữ lượng được cấp phép khai thác chỉ ở mức 159.000 m³. Như vậy, doanh nghiệp này khai thác trái phép số lượng cát có giá trị hơn 75,8 tỷ đồng.
Nhóm bị cáo tại Công ty Cổ phần Khoáng sản Thiên An Phát còn để ngoài sổ sách kế toán, che giấu hơn 133.000 m³ cát cũng như doanh thu có được từ số hàng này, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 8 tỷ đồng.