180.000 con tôm hùm giống nhập lậu: Quy trình kiểm dịch tôm hùm giống nhập khẩu ra sao?

Admin

02/09/2026 13:00

Quy trình kiểm dịch hàng hóa là tôm hùm giống qua cửa khẩu được thực hiện rất chặt, thời gian tối đa không quá 10 ngày.

180.000 con tôm hùm giống nhập lậu: Quy trình kiểm dịch tôm hùm giống nhập khẩu ra sao? - Ảnh 1.

Ngày 2-9, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Khánh Hòa cho biết đang điều tra vụ án "vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới" là 180.000 con tôm hùm giống còn sống từ Singapore về Việt Nam qua đường hàng không, bị phát hiện tại sân bay Cam Ranh.

Hai bị can đã bị khởi tố về tội danh trên là Stevanus Donny Kurnain (25 tuổi, quốc tịch Indonesia) và Ngô Duy Linh (41 tuổi, trú phường Bắc Nha Trang, Khánh Hòa). Tang vật là hơn 180.000 con tôm hùm giống còn sống, được cất giấu trong 4 vali ký gửi và đã bị tịch thu, tiến hành quy trình tiêu hủy theo quy định của pháp luật.

Nhiều bạn đọc thắc mắc vì sao không tiến hành kiểm dịch số tôm hùm giống trên rồi thả về tự nhiên để tái tạo nguồn lợi?

Nộp hồ sơ online qua cổng dịch vụ một cửa

Trao đổi với Tuổi Trẻ, lãnh đạo Chi cục Chăn nuôi và Thú y (Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Khánh Hòa) cho biết tiêu hủy hàng hóa nhập khẩu không giấy phép qua biên giới là tôm hùm, được thực hiện theo khoản 3, khoản 5, Điều 41 Nghị định 38/2024/NĐ-CP ngày 5-4-2024 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản.

Những con tôm hùm giống nhập lậu chưa được kiểm dịch, kiểm soát, nếu thả về tự nhiên sẽ tiềm ẩn nguy cơ làm ô nhiễm môi trường nuôi trồng trên biển, gây thiệt hại kinh tế cho chính người nuôi tôm và mất cân đối thị trường giá cả.

Chúng tôi đặt câu hỏi vì sao cơ quan chức năng không tiến hành kiểm dịch, kiểm định, nếu số tôm này an toàn và đủ chuẩn thì thả về tự nhiên?

Trả lời, lãnh đạo Chi cục Chăn nuôi và thú y cho biết việc kiểm dịch tôm hùm giống được thực hiện theo văn bản 2625/CNTY-KD&TYCĐ ngày 16-7-2026 của Cục Chăn nuôi và Thú y (Bộ Nông nghiệp và Môi trường).

Theo đó, trước khi nhập khẩu tôm hùm chủ hàng phải gửi 1 bộ hồ sơ đăng ký kiểm dịch đến Cục Chăn nuôi và Thú y theo quy định tại khoản 1 Điều 11 Thông tư số 03/2026/TT-BNNMT qua Cổng thông tin một cửa quốc gia.

Trong thời hạn 4 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ đầy đủ, hợp lệ, căn cứ tình hình dịch bệnh, hệ thống quản lý giám sát dịch bệnh, giám sát vệ sinh thú y của nước xuất khẩu và các thông tin khác (nếu có); Cục Chăn nuôi và Thú y gửi văn bản hướng dẫn thực hiện kiểm dịch cho chủ hàng qua Cổng thông tin một cửa quốc gia. Đồng thời gửi cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu.

Lúc này, chủ lô hàng tôm hùm phải có trách nhiệm bố trí địa điểm cách ly kiểm dịch động vật thủy sản nhập khẩu (nơi bảo quản tôm hùm giống).

Sau đó, cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu hướng dẫn và giám sát chủ hàng thực hiện cách ly kiểm dịch động vật thủy sản nhập khẩu.

Trước khi hàng đến cửa khẩu nhập, chủ hàng phải gửi 1 bộ hồ sơ khai báo kiểm dịch đến cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu theo quy định tại khoản 2 Điều 11 Thông tư số 03/2026/TT-BNNMT qua Cổng thông tin một cửa quốc gia.

Trong thời hạn 1 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ khai báo kiểm dịch đầy đủ, hợp lệ, cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu xác nhận vào đơn khai báo kiểm dịch động vật, sản phẩm động vật thủy sản xuất khẩu, nhập khẩu theo phụ lục 5 ban hành kèm theo Thông tư số 03.

Thời gian giải quyết không quá 10 ngày

Chủ hàng sẽ được cơ quan chức năng thông báo về thời gian, địa điểm để tiến hành kiểm dịch đối với số tôm hùm đã kê khai và cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu bắt đầu tiến hành kiểm dịch.

Các công đoạn kiểm dịch, gồm kiểm tra lâm sàng, đối chiếu thông tin lô hàng với hồ sơ kiểm dịch. Các loại bệnh bắt buộc phải xét nghiệm trên tôm hùm giống là bệnh sữa (Lobster Milky Disease - LMD) và bệnh đốm trắng (White Spot Disease).

"Tất cả quy trình bảo quản, vận chuyển tôm giống trong suốt quá trình kiểm dịch chủ hàng phải chịu trách nhiệm. Tôm hùm giống có giá trị cao, nên việc bảo quản phải đảm bảo quy trình, tránh xảy ra sự cố tôm hư hại" - lãnh đạo Chi cục Chăn nuôi và Thú y lưu ý.

180.000 con tôm hùm giống nhập lậu: Quy trình kiểm dịch tôm hùm giống nhập khẩu ra sao? - Ảnh 3.

Sau khi kiểm dịch, nếu tôm khỏe mạnh, không có dấu hiệu mắc bệnh, hồ sơ kiểm dịch nhập khẩu đầy đủ, hợp lệ chủ lô tôm hùm sẽ được cấp giấy chứng nhận vận chuyển động vật thủy sản nhập khẩu về nơi cách ly kiểm dịch.

Theo quy định, thời gian nuôi cách ly kiểm dịch không quá 10 ngày đối với động vật thủy sản làm giống kể từ ngày cách ly kiểm dịch.

Ngay khi có kết quả xét nghiệm bệnh đạt yêu cầu, động vật thủy sản giống khỏe mạnh, cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu cấp giấy chứng nhận kiểm dịch nhập khẩu để chủ hàng vận chuyển tôm hùm giống về nơi tiêu thụ.

"Thông thường thời gian cách ly tôm hùm giống để tiến hành kiểm dịch trước khi nhập khẩu khoảng 7 - 10 ngày. Trường hợp kéo dài hơn, cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu sẽ thông báo đến chủ hàng bằng văn bản và nêu rõ lý do" - lãnh đạo Chi cục Chăn nuôi và Thú y nói.

Theo thống kê của Cục Chăn nuôi và Thú y (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), năm 2025 Việt Nam nhập khẩu gần 35 triệu con tôm hùm giống từ Indonesia. Tuy nhiên, 6 tháng đầu năm 2026 chưa ghi nhận phát sinh lô hàng nhập khẩu tôm hùm giống nào vào nước ta.