Theo Tờ trình về kết quả thực hiện chỉ đạo của Ban Thường vụ Thành ủy TPHCM trong việc tiếp tục nghiên cứu phương án sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, UBND thành phố cho biết đã tổng hợp báo cáo, kết quả tự rà soát của 168 phường, xã, đặc khu trên địa bàn.
Kết quả cho thấy có 165 địa phương đề xuất giữ nguyên hiện trạng. Ba địa phương đề xuất phương án sắp xếp gồm: phường Khánh Hội, phường Xóm Chiếu (khu vực Quận 4 cũ) và xã Long Sơn (khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu cũ).
Một góc không gian phát triển của khu vực phường Khánh Hội. Ảnh: M.Q
Đối với khu vực Khánh Hội - Xóm Chiếu, phường Xóm Chiếu đề xuất sáp nhập 3 phường Khánh Hội, Vĩnh Hội và Xóm Chiếu để thành lập một phường mới. Phường Khánh Hội cũng đưa ra phương án tương tự hoặc nghiên cứu nhập 3 phường này với một phường giáp ranh khác nhằm mở rộng không gian phát triển.
Tuy nhiên, UBND thành phố nhận định, nếu sáp nhập Khánh Hội, Vĩnh Hội và Xóm Chiếu, đơn vị hành chính mới có diện tích thấp hơn tiêu chuẩn diện tích 5,5 km². Hồ sơ của Khánh Hội và Xóm Chiếu cũng chưa thể hiện việc lấy ý kiến, trao đổi với các địa phương giáp ranh theo yêu cầu. Mặt khác, hai phường này được hình thành trước thời điểm Nghị quyết số 112/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội có hiệu lực nên hiện không thuộc trường hợp phải đánh giá lại tiêu chuẩn diện tích.
Đối với xã Long Sơn, địa phương từng nghiên cứu 3 phương án, trong đó có phương án nhập với phường Tân Hải. Tuy nhiên, phường Tân Hải mong muốn giữ ổn định đơn vị hành chính hiện tại. Do các bên chưa đạt được sự thống nhất, chưa hình thành phương án hoàn chỉnh và chưa chứng minh được tính cấp thiết, UBND thành phố đề nghị trước mắt chưa điều chỉnh đối với xã Long Sơn.
Theo UBND thành phố, việc giữ ổn định địa giới hành chính trong giai đoạn hiện nay nhằm hạn chế xáo trộn tổ chức bộ máy, dữ liệu hành chính và địa chỉ của người dân, doanh nghiệp. Đồng thời, việc này giúp không ảnh hưởng đến tiến độ quy hoạch, giải phóng mặt bằng, xây dựng metro, đường sắt và các dự án trọng điểm của thành phố.
Thành phố cho rằng, việc nghiên cứu điều chỉnh địa giới tại các khu vực này nên được thực hiện sau khi quy hoạch tổng thể TPHCM thời kỳ 2025-2050, tầm nhìn 100 năm được thông qua.
Đối với 52 xã, phường đề xuất giữ nguyên nhưng chưa bảo đảm tiêu chí về diện tích, quy mô dân số, UBND thành phố cho biết, ngoài những địa bàn có tính đặc thù như Côn Đảo và Thạnh An, qua rà soát, đánh giá, các địa phương này chưa phát sinh bất hợp lý đáng kể trong quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Theo khoản 3 Điều 12 Nghị quyết số 112/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về điều khoản chuyển tiếp đối với các đơn vị hành chính được thành lập trước ngày 1/1/2026, các đơn vị này không phải đánh giá lại tiêu chuẩn.
Bên cạnh đó, một số xã có diện tích tự nhiên dưới 30 km² đã xây dựng đề án thành lập phường trên cơ sở nguyên trạng và được HĐND thành phố thông qua chủ trương. Sau khi Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua nghị quyết thành lập 4 phường, các đơn vị này được áp dụng tiêu chuẩn diện tích tự nhiên 5,5 km².
UBND TPHCM khẳng định việc giữ nguyên các phường, xã để không ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện các dự án trọng điểm của thành phố và ổn định tăng trưởng kinh tế. Ảnh: M.Q
Phân loại theo quy định tại Nghị định số 307/2025/NĐ-CP của Chính phủ, thành phố có 153 đơn vị hành chính cấp xã loại I và 15 đơn vị hành chính cấp xã loại II. Theo Nghị quyết số 112/2025/UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, thành phố có 114/168 phường, xã đảm bảo đạt tiêu chuẩn diện tích tự nhiên và quy mô dân số. Có 54/168 phường, xã, đặc khu chưa đảm bảo về tiêu chuẩn diện tích tự nhiên hoặc quy mô dân số.
