Quốc hội nghe báo cáo về việc tách Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành các dự án độc lập - Ảnh: chinhphu/Nhật Bắc
Tách Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành 3 dự án độc lập
Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Tờ trình về nội dung này, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, để khắc phục khó khăn, vướng mắc, việc tách Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành 3 dự án độc lập là cần thiết, nhằm bảo đảm căn cứ pháp lý, trình tự, thủ tục đầu tư, đồng thời xử lý linh hoạt, kịp thời các vấn đề phát sinh đối với từng dự án, không phải phụ thuộc, chờ đợi lẫn nhau.
Chính phủ báo cáo Quốc hội xem xét, ban hành Nghị quyết về việc tách Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành các dự án độc lập tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.
Cụ thể, tách Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận được Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư tại Nghị quyết số 41/2009/QH12 ngày 25/11/2009 thành 3 dự án độc lập, gồm: Dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phục vụ các dự án điện hạt nhân Ninh Thuận; Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 1; Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 2.
Sau khi tách, các dự án được kế thừa, sử dụng dữ liệu, kết quả công việc trước đây đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, thực hiện đúng quy định của pháp luật để tiếp tục triển khai.
Thẩm tra Tờ trình của Chính phủ, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường cơ bản tán thành sự cần thiết ban hành Nghị quyết.
Theo Ủy ban, Bộ Chính trị đã đồng ý chủ trương tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong triển khai Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận theo đề xuất của Đảng ủy Chính phủ tại Tờ trình số 98-TTr/ĐUCP, trong đó có nội dung tách Dự án thành các dự án độc lập (Công văn số 4135-CV/VPTW ngày 3/8/2026 của Văn phòng Trung ương).
Bên cạnh đó, Nghị quyết số 41/2009/QH12 của Quốc hội đã quyết định chủ trương đầu tư Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận gồm 2 nhà máy, nhưng chưa có căn cứ pháp lý xác lập đây là các dự án độc lập. Trong khi đó, mỗi dự án có chủ đầu tư, tiến độ và phương thức đầu tư khác nhau, gây khó khăn trong thực hiện các thủ tục đầu tư.
Do đó, việc tách dự án sẽ tạo cơ sở pháp lý để từng chủ đầu tư thực hiện thủ tục đầu tư, đồng thời xác định rõ mục tiêu, phạm vi, nguồn vốn, phương thức đầu tư và tiến độ của từng dự án.
Tuy nhiên, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường đề nghị Chính phủ rà soát và chịu trách nhiệm bảo đảm việc tách dự án không ảnh hưởng đến quá trình triển khai, tuyệt đối không để xảy ra khoảng trống pháp lý hoặc phát sinh điểm nghẽn mới giữa chủ trương cũ và quyết định đầu tư mới.
Ủy ban cũng đề nghị thực hiện đúng chỉ đạo của Bộ Chính trị tại Công văn số 4135-CV/VPTW về đánh giá toàn diện tác động kinh tế, xã hội, môi trường, an ninh, đối ngoại, an toàn công nghệ; bảo đảm tiến độ, chất lượng, hiệu quả, an toàn; phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và tuân thủ Quy định số 178-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực trong công tác xây dựng pháp luật.
Làm rõ căn cứ, trình tự, thủ tục pháp lý
Về hồ sơ, trình tự, thủ tục trình dự thảo Nghị quyết, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường cho rằng pháp luật hiện hành về ban hành văn bản quy phạm pháp luật, đầu tư, đầu tư công và pháp luật có liên quan chưa quy định cụ thể về thành phần hồ sơ, trình tự, thủ tục trình Quốc hội xem xét, quyết định việc tách dự án đã được Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư thành các dự án độc lập.
Do đó, Ủy ban đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo làm rõ căn cứ pháp lý và trình tự, thủ tục được áp dụng để xây dựng, trình dự thảo Nghị quyết; trên cơ sở đó rà soát thành phần, chất lượng hồ sơ, bổ sung đánh giá tác động của việc tách Dự án và các vấn đề liên quan đến tổ chức thực hiện sau khi tách, bảo đảm chặt chẽ, phù hợp.
