Ngày 19/9, ghi nhận của phóng viên tại lô 1 và lô 2 thuộc cụm chung cư lô số, phường Bình Quới, TPHCM, cho thấy không khí tại đây khác hẳn cảnh sinh hoạt đông đúc trước kia.
Dọc các lối đi giữa những dãy chung cư, chỉ còn lác đác người qua lại. Phần lớn căn hộ đã đóng cửa sau khi người dân hoàn tất di dời và bàn giao nhà.
Trên nhiều cánh cửa xuất hiện giấy niêm phong hoặc thông báo căn hộ thuộc sở hữu nhà nước, nghiêm cấm hành vi chiếm dụng. Một số cầu thang dẫn lên các tầng trên cũng được khóa khi phần lớn cư dân đã chuyển đi.
Nhiều vị trí tường bị ố màu, nứt nẻ; bê tông trên trần và hành lang bong tróc, có nơi lộ cả cốt thép. Một số căn hộ gần như đã được dọn trống, chỉ còn lại bàn ghế cũ, vật dụng sinh hoạt và phế liệu.
Cư xá Thanh Đa được xây dựng trong khoảng năm 1968-1972, các hạng mục chính hoàn thiện trước năm 1975. Toàn khu gồm 22 lô chung cư với khoảng 4.300 căn hộ, từng được xem là một trong những khu nhà ở hiện đại của Sài Gòn thời điểm đó.
Sau năm 1975, nhiều căn hộ được bố trí làm nơi ở cho các gia đình có công với cách mạng, công chức, viên chức...
Sau nhiều thập niên sử dụng, các khối chung cư xuống cấp, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Năm 2017, UBND TPHCM giao Công ty cổ phần phát triển nhà Thanh Đa làm chủ đầu tư dự án xây dựng cụm 8 chung cư cũ lô số, với quy mô khoảng 73.211 m². Tuy nhiên, dự án kéo dài nhiều năm do gặp các vướng mắc trong quá trình triển khai. Đến tháng 6/2025, phương án bồi thường, tái định cư mới được phê duyệt.
Tại cụm chung cư lô số hiện có 949 căn hộ thuộc sở hữu tư nhân, với 1.001 chủ sử dụng. Số căn hộ thuộc sở hữu nhà nước là 355 căn, được tách ra từ 268 căn ban đầu.
Theo quyết định di dời của UBND phường Bình Quới, giữa tháng 8/2026 là thời hạn toàn bộ các hộ dân phải hoàn tất di dời. Hiện TPHCM đang tiến hành di dời 6 lô chung cư cũ gồm lô 1, 2, 8, 9, 10 và 11. Trước đó, lô 4 và 6 đã được giải tỏa.
Theo kế hoạch, dự án cải tạo, xây mới cụm chung cư lô số Thanh Đa dự kiến bắt đầu từ tháng 10/2026, sau khi chủ đầu tư được bàn giao mặt bằng sạch. Một trong những mục tiêu của dự án là xây dựng các tòa nhà phục vụ tái định cư tại chỗ. Khoảng 1.750 căn hộ tái định cư dự kiến được bố trí trên vị trí các lô 4 và 6 cũ.
Cư xá Thanh Đa được kỳ vọng thay đổi diện mạo sau khi các công trình cũ được tháo dỡ, xây dựng mới.
