Nhà máy Toyota Việt Nam tại tỉnh Phú Thọ - Ảnh: Toyota
Toyota - thương hiệu ô tô từng được xem là "tượng đài" tại thị trường Việt Nam - liên tiếp đưa ra những quyết định gây bất ngờ trong thời gian gần đây. Tốc độ thay đổi nhanh đến mức khiến không ít người tiêu dùng ngỡ ngàng.
Chỉ trong vài tháng, hàng loạt sản phẩm từng được xem là trụ cột của Toyota đã lần lượt rời danh mục.
Đầu tiên là quyết định khai tử Toyota Corolla Altis sau nhiều thập kỷ hiện diện trên thị trường. Tiếp đó, Toyota loại bỏ phiên bản Camry 2.0Q máy xăng - lựa chọn từng được nhiều khách hàng ưa chuộng. Mới đây, hãng chính thức nói lời chia tay với động cơ diesel trên dòng SUV Fortuner.
Thoạt nhìn, việc loại bỏ những mẫu xe đã gắn bó với khách hàng trong nhiều năm có thể được xem là một quyết định đầy rủi ro. Không ít ý kiến cho rằng điều này sẽ khiến Toyota đánh mất một bộ phận khách hàng trung thành.
Tuy nhiên, phía sau những quyết định tưởng chừng đột ngột là câu chuyện thị trường. Chia sẻ trong chương trình Trên Ghế, chuyên gia Nguyễn Thúc Hoàng Linh nhận định việc một nhà sản xuất ô tô điều chỉnh danh mục sản phẩm để phù hợp với thị hiếu và mục đích kinh doanh là điều rất dễ hiểu.
Theo anh, Toyota thực tế đang tuân thủ đúng chiến lược đề ra từ trước. Cách đây vài năm hãng đã nêu rõ chiến lược tiếp cận đa chiều, trong đó nhấn mạnh đến các dòng xe hybrid. Còn những điều chỉnh như loại bỏ mẫu Altis hoặc dừng bán Fortuner máy dầu là dựa trên nhu cầu thị trường.
Chuyên gia Nguyễn Thúc Hoàng Linh chia sẻ trong chương trình Trên Ghế - Ảnh chụp màn hình
Toyota Corolla Altis
Anh Linh chỉ ra hiện nay nhu cầu về Corolla Altis không quá lớn. Khách hàng mua xe ở ngưỡng giá của Altis có rất nhiều lựa chọn về xe gầm cao với tiện nghi và tiện ích phù hợp hơn với giới trẻ. Ngay chính Toyota cũng đang phân phối Corolla Cross và Yaris Cross.
Chuyện Corolla Altis ở Việt Nam còn có một đặc thù, đó là một tỉ lệ rất lớn khách hàng đến từ khối nhà nước. Hiện nay nhu cầu sử dụng xe của khối nhà nước đã thay đổi rất nhiều theo xu hướng mới: gầm cao, điện hóa, và hiện tại cũng có những hãng xe của Việt Nam.
Nhìn cận cảnh vào thị trường xe hiện nay, tầm giá của Altis có bạt ngàn đối thủ và lựa chọn từ Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, Mỹ cho đến châu Âu, khiến "cửa sáng" cho chiếc xe ngày càng hẹp lại. Với một hãng xe có quy mô và danh mục sản phẩm khổng lồ như Toyota, việc khép lại chương của Altis để dành nguồn lực cho những dự án và mẫu xe mới là điều dễ hiểu.
Toyota Camry
Câu chuyện Toyota Camry cũng tương tự. Người dùng mua Camry hiện nay sử dụng cho mục đích công việc và nhu cầu cao cấp, sang trọng nhiều hơn so với nhóm khách hàng muốn mua xe "tiết kiệm, ngon, bổ, rẻ". Chính vì thế, một mẫu xe sở hữu công nghệ mới như hybrid và có tiện nghi tốt hơn là lựa chọn dễ hiểu.
Ở tầm giá 900 triệu - 1 tỉ đồng, thị trường có rất nhiều lựa chọn. Vì vậy, việc duy trì Camry 2.0L trong một phân khúc đang thu hẹp, nhưng thiếu lợi thế rõ ràng, không còn là phương án hợp lý.
Toyota Fortuner
Với Fortuner, động cơ diesel đang dần mất chỗ đứng. Ngay cả Ford cũng bổ sung phiên bản máy xăng cho nhiều mẫu xe vốn trước đây chỉ gắn với động cơ dầu.
Nguyên nhân chính là sự phát triển của xe điện hóa. Các dòng hybrid hiện nay đã đáp ứng tốt khả năng tiết kiệm, vận hành đường dài và sức kéo, đồng thời thân thiện môi trường, ít mùi và ít phát thải hơn. Với doanh nghiệp, xe điện và xe hybrid cũng hấp dẫn hơn nhờ dễ quản lý vận hành và giảm chi phí bảo dưỡng so với xe diesel.
Toyota gần đây đã giới thiệu Hilux thuần điện, hướng đến nhu cầu vận hành trong công trường và khu công nghiệp với lộ trình di chuyển cố định. Nếu Fortuner diesel từng được ví như "ngựa thồ" thì Hilux còn đảm nhiệm khả năng chở tải nặng hơn nhưng vẫn được điện hóa.
Điều này cho thấy các hãng xe đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ điện hóa vào xe thương mại và xe dịch vụ. Trong bối cảnh tiêu chuẩn khí thải ngày càng siết chặt, anh Linh dự đoán xe diesel tại Việt Nam và Đông Nam Á có thể sẽ dần nhường chỗ cho xe điện hoặc PHEV trong vài năm tới.
Nếu thị trường không có một bước ngoặt hay thay đổi nhất định, Innova Cross có thể sẽ thay thế vai trò của Fortuner ở phân khúc phổ thông.
Còn ở phân khúc thiên về công việc, có thể Toyota sẽ đưa về những phiên bản gọi là "heavy duty". Hãng cũng có thể đưa ra một mẫu xe mới, một thế hệ gọi là "Fortuner mới" đáp ứng gần hơn với nhu cầu thực tế, bởi nền tảng của Fortuner hiện nay đã khá lâu năm và nhu cầu thị trường đã thay đổi rất nhiều.
Toyota sẽ mang nhiều xe hybrid, xe điện về Việt Nam?
Nhận định về Toyota trong 3 - 5 năm tới, anh Linh cho rằng sự phát triển là tích cực, hãng luôn có những sản phẩm phù hợp với thị trường Việt Nam.
Câu hỏi đặt ra chỉ là liệu thị trường Việt Nam sẽ phát triển theo hướng nào. Chỉ trong 2 - 3 năm vừa qua, thị trường đã thay đổi một cách chóng mặt từ câu chuyện khí thải, xe điện, cho đến xu hướng gầm cao, gầm thấp. Những gì chúng ta nhìn thấy trên thị trường ô tô ngày hôm nay không còn giống so với 2 - 3 năm trước.
Nếu dựa trên những nhìn nhận hiện tại về chính sách và pháp lý - khi xe điện hóa ngày càng nhiều và xu hướng giảm thiểu các mẫu xe gây ô nhiễm diễn ra mạnh mẽ, anh Linh dự đoán thời gian tới Toyota có thể mang thêm nhiều sản phẩm hybrid, sản phẩm điện hóa, thậm chí là xe thuần điện về Việt Nam.
Ngoài ra, họ cũng sẽ có thêm những thử nghiệm tương đối táo bạo ở những mẫu xe gần gũi với nhu cầu thực tế hơn như xe cỡ nhỏ, xe gia đình phục vụ các mục đích cụ thể.
Ví dụ như tại Nhật Bản hiện nay, có thể thấy những chiếc xe Toyota có thiết kế cửa rất to dành cho người đi xe lăn, hoặc các mẫu xe phục vụ nhu cầu y tế, thú cưng, gia đình đông người hoặc ít người. Đó có thể sẽ là những lĩnh vực tiềm năng đối với Toyota tại thị trường Việt Nam.
