
Cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan bị xét xử tội nhận hối lộ - Ảnh: HÀ QUÂN
Tòa án nhân dân TP Hà Nội vừa ban hành quyết định đưa vụ án ra xét xử đối với ông Nguyễn Bá Hoan, cựu Thứ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (cũ) cùng 27 bị cáo.
Ông Hoan bị cáo buộc nhận hối lộ của nhóm doanh nghiệp đưa người đi xuất khẩu lao động ở nước ngoài, tổng số tiền 16,3 tỉ đồng, cấp dưới của ông nhận hơn 14 tỉ đồng.
Theo quyết định, phiên tòa dự kiến sẽ được mở vào ngày 18-8 và diễn ra trong 9 ngày. Hội đồng xét xử gồm có 5 người do thẩm phán Lưu Ngọc Cảnh làm chủ tọa.
Nhóm cán bộ cấp dưới của ông Hoan cùng hầu tòa về tội nhận hối lộ gồm: Tống Hải Nam, Cục trưởng Cục Quản lý lao động ngoài nước; Phạm Viết Hương, Nguyễn Gia Liêm (đều là Cục phó); Lê Thanh Hà (Trưởng phòng Hàn Quốc) và 3 người khác.
Nhóm doanh nghiệp xuất khẩu lao động bị đưa ra xét xử gồm: ông Nghiêm Quốc Hưng, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty Hoàng Long; Nguyễn Đức Nam, Chủ tịch HĐQT Công ty Sona; Nghiêm Văn Định, Giám đốc Công ty Incoop3.
Gợi ý doanh nghiệp chi đến 400 triệu đồng một hồ sơ
Theo cáo trạng, nhóm cán bộ thuộc Cục Quản lý lao động ngoài nước đã kéo dài thời gian thẩm định hồ sơ, yêu cầu bổ sung tài liệu nhiều lần, gây khó dễ cho các doanh nghiệp đưa người đi xuất khẩu lao động, để buộc họ chi tiền “bôi trơn” khi xin cấp, cấp đổi giấy phép.
Cáo trạng thể hiện, trong giai đoạn 2017 - 2025, với vai trò cục trưởng, ông Tống Hải Nam đã chỉ đạo cấp dưới là Nguyễn Thành Hưng và Phan Thị Thu Trang (chuyên viên Phòng Pháp chế) gây khó khăn cho doanh nghiệp khi nộp hồ sơ đề nghị cấp mới hoặc cấp đổi giấy phép hoạt động dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài.
Các doanh nghiệp này khi nộp hồ sơ thường bị kéo dài thời gian thẩm định, bị trả lại hồ sơ nhiều lần với yêu cầu bổ sung giấy tờ, qua đó bị “gợi ý” phải chi tiền để được giải quyết nhanh.
Sau khi tiếp nhận hồ sơ, Nguyễn Thành Hưng chủ động đưa ra mức “chi phí” từ 250 - 400 triệu đồng mỗi hồ sơ cấp mới. Với hồ sơ cấp đổi, mức tiền thấp hơn.
Tiền sau đó được Hưng và Trang phân chia, chuyển cho Tống Hải Nam theo “định mức” từ 150 - 250 triệu đồng mỗi hồ sơ.
Từ số tiền nhận của doanh nghiệp, ông Nam tiếp tục chuyển khoảng 100 triệu đồng/hồ sơ cho ông Hoan để được ký duyệt giấy phép.
Viện kiểm sát cáo buộc, khi được giao phụ trách Cục Quản lý lao động ngoài nước, Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan biết tình trạng cán bộ kéo dài thời gian thẩm định để vòi tiền doanh nghiệp. Tuy nhiên thay vì chấn chỉnh, ông lại nhiều lần nhận tiền do Tống Hải Nam đưa để ký cấp phép.
Kết quả điều tra cho thấy trong suốt 8 năm, nhóm bị cáo đã nhận tổng cộng hơn 9 tỉ đồng để xử lý 29 giấy phép cho 28 doanh nghiệp.
Từ nguồn tiền này, ông Tống Hải Nam đưa cho ông Nguyễn Bá Hoan tổng cộng 1,4 tỉ đồng cùng quà tặng là hai chiếc đồng hồ trị giá khoảng 450 triệu đồng để được ký nhanh 14 giấy phép.
Tạo "giấy phép con" để hành doanh nghiệp
Không chỉ dừng ở việc gây khó dễ trong cấp phép, viện kiểm sát xác định một “quy trình riêng” đã được cựu thứ trưởng và cấp dưới dựng lên trong khâu đăng ký hợp đồng cung ứng lao động đi Hàn Quốc theo diện visa E7, qua đó biến thủ tục hành chính thành công cụ buộc doanh nghiệp chi tiền.
Theo cáo trạng, nhằm tạo rào cản đối với doanh nghiệp, ông Tống Hải Nam đã báo cáo ông Hoan và được đồng ý cho xây dựng quy trình thẩm định hồ sơ đăng ký hợp đồng. Từ đó, ông Nam chỉ đạo cấp dưới xây dựng quy trình này.
Kết quả điều tra xác định, từ năm 2021 - 2025, khi làm thủ tục xin cấp phiếu trả lời để xuất khẩu lao động, các ông Hưng, Nam và Định đã nhiều lần trực tiếp đưa tiền cho lãnh đạo, cán bộ cục. Tổng số tiền nhóm doanh nghiệp này hối lộ hơn 281.800 USD và 190 triệu đồng (tương đương hơn 6,8 tỉ đồng).
Ông Nguyễn Bá Hoan bị xác định đã 3 lần nhận tổng cộng 170.000 USD và 50 triệu đồng (tương đương hơn 4 tỉ). Tống Hải Nam nhận 11 lần với tổng số hơn 74.000 USD và 100 triệu đồng.
Không chỉ trong quá trình xử lý hồ sơ, vào các dịp lễ, Tết, các doanh nghiệp còn tiếp tục chi tiền “cảm ơn”. Ông Nguyễn Bá Hoan bị xác định nhận tổng cộng hơn 450.000 USD và 310 triệu đồng, ông Tống Hải Nam nhận hơn 105.000 USD và hơn 1 tỉ đồng.
Viện kiểm sát cáo buộc số tiền cựu thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan cùng cấp dưới nhận vào các dịp lễ Tết được xác định là tiền hối lộ để tạo điều kiện cho doanh nghiệp.
Theo đó, ông Hoan bị cáo buộc nhận hối lộ nhiều lần tổng 16,3 tỉ. Ông Nam nhận 14,3 tỉ, hưởng lợi 8 tỉ. Nhóm cán bộ còn lại chịu trách nhiệm số tiền nhận hối lộ từ vài chục triệu đến vài tỉ đồng.
Thu hồi, tạm giữ hơn 251 tỉ
Theo cáo trạng, tổng số tiền cơ quan tố tụng đã thu hồi, tạm giữ trong vụ án này hơn 251 tỉ đồng.
Trong đó, tổng số tiền của vợ chồng bị cáo Nghiêm Quốc Hưng cùng cấp dưới đã nộp lại và bị thu giữ là hơn 155 tỉ đồng.
Khi khám xét trụ sở Công ty Hoàng Long, cơ quan điều tra thu giữ tổng 39 tỉ đồng gồm cả tiền Việt Nam và ngoại tệ. Trong đó có 1,3 triệu USD, 1,5 triệu JPY (đồng yen Nhật), 13.000 Đài tệ và 4,6 tỉ đồng. Cơ quan điều tra cũng thu giữ 10 nhẫn vàng, một lắc tay vàng...
Quá trình điều tra, cựu thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan được ghi nhận đã nộp khắc phục hậu quả 15,8 tỉ đồng. Khi khám xét nơi làm việc của ông Hoan, công an thu giữ 25 phong bì đề tên các doanh nghiệp.
Tổng số tiền thu giữ trong két và các phong bì tại phòng làm việc của ông Hoan gần 1 tỉ đồng và 156.000 USD.
Cựu Cục trưởng Tống Hải Nam đã nộp khắc phục hậu quả gần 8,4 tỉ đồng, Cục phó Phạm Viết Hương nộp 1,5 tỉ đồng, chuyên viên Nguyễn Thành Hưng nộp 3,1 tỉ đồng...