Hàng loạt mặt hàng tăng trưởng đột biến
Theo danh sách của Cục Phòng vệ thương mại, nhiều mặt hàng Việt Nam xuất khẩu sang Hoa Kỳ đang chiếm thị phần lớn, trong đó một số sản phẩm ghi nhận mức tăng trưởng đột biến trong 7 tháng đầu năm 2026.
Điển hình là xuất khẩu phương tiện di chuyển cá nhân tốc độ thấp sang Hoa Kỳ đạt 72,7 triệu USD, tăng 373,8% so với cùng kỳ năm 2025. Việt Nam hiện chiếm 72,2% tổng kim ngạch nhập khẩu mặt hàng này của Hoa Kỳ và cũng là nhà cung cấp lớn nhất. Trước đó, nước này đã áp dụng thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với sản phẩm cùng loại nhập khẩu từ Trung Quốc từ tháng 8/2025.
Nhiều mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam sang Hoa Kỳ, EU và Ấn Độ tăng trưởng đột biến trong 7 tháng đầu năm 2026 (Ảnh minh họa).
Hay ở nhóm đồ gỗ, xuất khẩu ghế bọc đệm có khung bằng gỗ đạt 1,86 tỷ USD, chiếm 61,6% tổng kim ngạch nhập khẩu sản phẩm cùng loại của Hoa Kỳ. Đồng thời, đồ nội thất phòng ngủ bằng gỗ đạt 892,9 triệu USD, chiếm 56,7%. Dù kim ngạch hai mặt hàng lần lượt giảm 6,7% và 21,1%, thị phần lớn vẫn khiến các mặt hàng có nguy bị điều tra.
Đối với thị trường EU, một số sản phẩm xuất khẩu cũng được Cục Phòng vệ đề cập tới. Ví dụ như xuất khẩu nến và các sản phẩm tương tự của Việt Nam đạt khoảng 106,64 triệu USD, tăng 421,3% so với cùng kỳ năm 2025, chiếm 51,7% tổng kim ngạch nhập khẩu mặt hàng này của EU. Trước đó, ngày 27/1/2026, EU chính thức áp dụng thuế chống bán phá giá từ 56,7% đến 60,3% đối với nến có xuất xứ Trung Quốc.
Hay với lốp cao su dùng cho xe buýt hoặc xe tải, kim ngạch xuất khẩu sang EU đạt gần 242 triệu USD, tăng 31,2%, chiếm khoảng 19,2% tổng kim ngạch nhập khẩu mặt hàng tương tự của EU. Thị trường này hiện đang áp dụng thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với một số loại lốp có xuất xứ Trung Quốc.
Bên cạnh hai thị trường trên, Ấn Độ cũng là thị trường có nhiều mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam tăng đột biến. Trong 7 tháng đầu năm, xuất khẩu kính cường lực dùng cho thiết bị gia dụng đạt 130,3 triệu USD, tăng gấp 9,6 lần, chiếm 11,3% tổng kim ngạch nhập khẩu sản phẩm cùng loại.
Cùng kỳ, xuất khẩu khung nhôm dùng cho tấm pin và mô-đun năng lượng mặt trời đạt 187,4 triệu USD, tăng 132,1%. Việt Nam hiện cũng là nhà cung cấp lớn thứ hai đối với khung nhôm dùng cho tấm pin và mô-đun năng lượng mặt trời tại Ấn Độ.
Loạt thị trường khác cũng tiềm ẩn rủi ro
Bên cạnh các thị trường như đã đề cập ở trên, tại Mê-hi-cô, xuất khẩu đinh thép của Việt Nam tăng 688,5%, từ khoảng 235.600 USD lên 1,9 triệu USD. Việt Nam là nhà cung cấp lớn thứ tư tại thị trường, trong khi Mê-hi-cô đang áp dụng thuế chống bán phá giá đối với đinh thép nhập khẩu từ Trung Quốc.
Tại Ca-na-đa, xuất khẩu ống đồng của Việt Nam đạt 32,9 triệu USD trong 7 tháng năm 2026, tăng 77,6% so với cùng kỳ năm trước. Việt Nam chiếm 35,1% tổng kim ngạch nhập khẩu sản phẩm cùng loại và là nhà cung cấp lớn nhất tại thị trường này.
Nhiều mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam tại nhiều thị trường tiếp tục tăng trưởng mạnh, tiềm ẩn nguy cơ bị điều tra phòng vệ thương mại, gian lận xuất xứ và chống lẩn tránh thuế (Ảnh minh họa).
Tại Úc, xuất khẩu nhôm thanh định hình của Việt Nam đạt 42,1 triệu USD, tăng 134,9%. Việt Nam hiện là nhà cung cấp lớn thứ ba tại thị trường này. Đáng chú ý, sản phẩm nhôm thanh định hình của Việt Nam từng bị Úc áp thuế chống bán phá giá từ năm 2017, nhưng biện pháp đã hết hiệu lực vào tháng 6/2022.
Trong khi đó, xuất khẩu hạt nhựa PET sang Ma-lai-xi-a đạt 12,2 triệu USD, tăng mạnh so với mức 3,3 triệu USD cùng kỳ năm 2025. Việt Nam là nhà cung cấp lớn thứ hai tại thị trường, sau Trung Quốc. Ma-lai-xi-a đang áp dụng thuế chống bán phá giá đối với hạt nhựa PET nhập khẩu từ Trung Quốc và In-đô-nê-xi-a từ tháng 5/2025.
Tại In-đô-nê-xi-a, xuất khẩu thủy tinh nghiền đạt 16,5 triệu USD, chiếm 53% tổng kim ngạch nhập khẩu sản phẩm cùng loại. Việt Nam là nhà cung cấp lớn nhất, trong khi thị trường này đã áp dụng thuế chống bán phá giá đối với thủy tinh nghiền nhập khẩu từ Trung Quốc từ năm 2017.
Ở Thái Lan, xuất khẩu thép mạ hợp kim nhôm - kẽm của Việt Nam đạt 11,7 triệu USD, tăng 28,2%, chiếm 30% tổng kim ngạch nhập khẩu sản phẩm cùng loại.
Theo Cục Phòng vệ thương mại, kim ngạch tăng nhanh, thị phần lớn hoặc việc sản phẩm tương tự từ quốc gia khác đang chịu biện pháp phòng vệ thương mại có thể khiến hàng xuất khẩu Việt Nam thu hút sự quan tâm của cơ quan điều tra và ngành sản xuất tại nước nhập khẩu. Trước tình hình trên, Cục Phòng vệ khuyến nghị doanh nghiệp cần kiểm soát nguồn gốc nguyên liệu, chú trọng bảo đảm xuất xứ và sản xuất thực chất tại Việt Nam.
Đồng thời, cần minh bạch giá bán, chi phí sản xuất và chuỗi cung ứng. Việc lưu giữ đầy đủ hồ sơ mua nguyên liệu, sản xuất, gia công và xuất khẩu sẽ giúp doanh nghiệp có cơ sở chứng minh xuất xứ khi phát sinh yêu cầu xác minh hoặc điều tra.
Ngoài ra, doanh nghiệp cần theo dõi sát diễn biến xuất khẩu và chính sách thương mại tại các thị trường trọng điểm để nhận diện sớm rủi ro, chủ động chuẩn bị phương án ứng phó, hạn chế nguy cơ bị điều tra chống lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại.
